Całe Pismo przez Boga jest natchnione i pożyteczne do nauki,

do wykrywania błędów, do poprawy, do wychowywania w sprawiedliwości

2 Tym. 3:16

Śmierć, czyli co Biblia mówi o umieraniu.

Temat śmierci przewija się przez całe Pismo Święte. Śmierć zaprząta myśli ludzi, jest tematem, który u wielu osób wzbudza strach, smutek, beznadzieję. Najczęściej śmierć jest kojarzona z zaprzestaniem czynności życiowych organizmu. Czy tylko tak wygląda sprawa śmierci?. Czy gdy serce przestaje bić, to wszystko się kończy? Czy śmierć ciała to jedyna śmierć, jaka jest? Czym jest śmierć? Co to jest śmierć wieczna zwana drugą śmiercią? Czym jest śmierć duchowa? Na te i inne pytania spróbujemy sobie odpowiedzieć w tym artykule. Oczywiście nie jestem w stanie w jednym artykule wyjaśnić wszystkich kwestii związanych z tematem  śmierci, lecz zamierzam skupić się jedynie na tych podstawowych i rozważyć je w oparciu o Pismo Święte. 

Definicja słowa śmierć: „Śmierć" (thanatos-2288 Strong) pochodzi od słowa „umrzeć" (thnesko-2348 Strong).
Wyraz „śmierć” może oznaczać czynność lub stan, które są oddawane za pomocą czasownika apothnesko (Strong 599) „wymrzeć". W KJV to słowo jest tłumaczone w następujący sposób: „umrzeć, nie żyć, być umierającym, zostać zabitym, zginąć". Apothesko to połącznie dwóch wyrazów „apo" oddzielenie, odejście, separacja i „thnesko". 
Można więc powiedzieć, że śmierć jest stanem oddzielenia, separacją od czegoś lub kogoś. Można ją opisać jako rozstanie się z życiem. Śmierć nie jest osobą, rzeczą, anihilacją, itp.

Zobaczmy więc, o jakiej śmierci (lub śmierciach) mówi Pismo Święte i jakiego rodzaju jest to (lub są to) oddzielenie (-nia).

 

1. Śmierć oddzieleniem od Boga, czyli jak się to wszystko zaczęło.

Pismo Święte mówi nam, że Bóg stworzył człowieka na swój obraz i podobieństwo. Dał mu wszystko, co jest potrzebne do życia w społeczności z Bogiem. Zapowiedział jednak, że jeśli człowiek złamie zasady posłuszeństwa, to w tym samym dniu umrze. Znajdujemy tę informację w 1 Mojż 2,17 

Ale z drzewa wiadomości dobrego i złego, jeść z niego nie będziesz; albowiem dnia, którego jeść będziesz z niego, śmiercią umrzesz (BG). 

Tak się też stało. Człowiek, pomimo Bożego ostrzeżenia złamał Jego zakaz i w tym samym dniu umarł. Słowo „dzień" (hebrajskie Jom - strong 3117) użyte w tym miejscu oznacza ziemską 24-godzinną dobę. Powstaje więc pytanie: jaką śmiercią umarł człowiek, skoro czytamy dalej, że żył jeszcze na ziemi ponad 900 lat ? Aby to zrozumieć trzeba przeczytać co mówi tekst w dalszej części. W chwilę po tym, jak Adam z Ewą okazali swoje nieposłuszeństwo zobaczyli, że są nadzy i ukryli się przed Bogiem. W tym momencie została zerwana społeczność z Bogiem (1 Mojż 3,7-11). Bóg również zrobił to, co wcześniej obiecał. Wypędził ludzi z Edenu (1 Mojż 3,23-24), który wcześniej dla nich przygotował. Zapowiedział także, że ich życie upłynie w mozole i pocie czoła (1 Mojż 3,19). Widać więc, że śmierć, o której powiedział Bóg, gdy ostrzegał Adama, jest oddzieleniem od Boga i brakiem wspólnoty z Nim. Taką śmiercią umarł Adam i Ewa w tym samym dniu, gdy zjedli owoc z drzewa poznania dobra i zła.

Należy dodać, że Adam i Ewa, choć umarli tego samego dnia, byli wciąż żywi fizycznie, ruszali się, mówili, jedli, pracowali. Wypływa z tego wniosek, że można być żywym fizycznie i jednocześnie martwym duchowo (oddzielonym od Boga). Również w innym fragmencie Pisma Świętego, w liście do Rzymian 5,12-14, oraz 7,11 Paweł tłumaczy, że śmierć jako oddzielenie grzesznika od Boga jest skutkiem popełnienia grzechu. Śmierć tę będziemy dalej w rozważaniu nazywać śmiercią duchową. Nieposłuszeństwo Adama i Ewy sprowadziło na nich śmierć duchową i sprowadza śmierć duchową na ich potomstwo, które okazuje nieposłuszeństwo Bogu, podobnie jak prarodzice (Rzym 5,12-14). Tak jest do dziś.

Śmierć duchowa oznacza oddzielenie od Boga. Można być żywym fizycznie i jednocześnie martwym duchowo.

 

2. Śmierć, czyli kiedy przestajemy oddychać.

Bóg zapowiedział coś jeszcze oprócz śmierci jako oddzielenia od społeczności z Bogiem. Zapowiedział śmierć fizyczną człowieka na skutek grzechu i oddzielenia od Boga (śmierci duchowej) oraz przekleństwa spowodowanego buntem pierwszych ludzi. 

W pocie oblicza twego będziesz pożywał chleba, aż się nawrócisz do ziemi, gdyżeś z niej wzięty; boś proch, i w proch się obrócisz (1 Mojż 3,19 BG)

Ten rodzaj śmierci będziemy w dalszych rozważaniach nazywać śmiercią fizyczną.

Pismo Święte opisuje śmierć fizyczną jako usunięcie z powierzchni ziemi. Powody mogą być różne.

- Usunięcie z powierzchni ziemi za karę: 1 Mojż 6,7; 5 Mojż 4,3.

- Jako skutek starości i słów, które Bóg wypowiedział do Adama w 1 Mojż 3,19; 1 Mojż 5,5; 1 Mojż 25,8; 4 Mojż 20,1.

- Na skutek zabójstwa: 1 Mojż 4,8 ;Łuk 11,49-51 ;Dz Ap 2,23;3,15.

- Kara za zabójstwo: 2 Mojż 21,14; 3 Mojż 24,21

- Jako ofiara za grzech: Jana 19,30; Rzym.5,10; Hebr 9,27-28, Obj 5,9

- Jako skutek wierności Bogu: Hebr 11,35; Obj 6,9; 13,15.

We wszystkich wypadkach chodzi o usunięcie z powierzchni ziemi. W niniejszym rozważaniu zajmiemy się śmiercią fizyczną głównie jako usunięciem z powierzchni ziemi z powodu przekleństwa Adama i konsekwencji śmierci duchowej.

Śmierć fizyczna jest także oddzieleniem i oznacza w tym wypadku oddzielenie ciała od ducha i duszy człowieka. Pismo Święte mówi, że człowiek, który umiera fizyczną śmiercią nie przestaje istnieć, nie ulega unicestwieniu. Bardzo ważny jest tutaj opis wydarzeń po śmierci bogacza, który podał nam sam Jezus Chrystus. Nikt lepiej od Niego nie wie, co się dzieje z człowiekiem po śmierci. Opis ten znajduje się w Ew Łuk 16,19-30: 

A był pewien człowiek bogaty, który się przyodziewał w szkarłatne szaty i kosztowne tkaniny i co dzień wystawnie ucztował. Był też pewien żebrak, imieniem Łazarz, który leżał u jego wrót owrzodziały. I pragnął nasycić się odpadkami ze stołu bogacza, a tymczasem psy przychodziły i lizały jego rany. I stało się, że umarł żebrak, i zanieśli go aniołowie na łono Abrahamowe; umarł też bogacz i został pochowany. A gdy w krainie umarłych cierpiał męki i podniósł oczy swoje, ujrzał z daleka Abrahama i Łazarza na jego łonie. Wtedy zawołał i rzekł: Ojcze Abrahamie, zmiłuj się nade mną i poślij Łazarza, aby umoczył koniec palca swego w wodzie i ochłodził mi język, bo męki cierpię w tym płomieniu. Abraham zaś rzekł: Synu, pomnij, że dobro swoje otrzymałeś za swego życia, podobnie jak Łazarz zło; teraz on tutaj doznaje pociechy, a ty męki cierpisz. I poza tym wszystkim między nami a wami rozciąga się wielka przepaść, aby ci, którzy chcą stąd do was przejść, nie mogli, ani też stamtąd do nas nie mogli się przeprawić. I rzekł: Proszę cię więc, ojcze, abyś go posłał do domu ojca mego. Mam bowiem pięciu braci, niechaj złoży świadectwo wobec nich, aby i oni nie przyszli na to miejsce męki. Rzekł mu Abraham: Mają Mojżesza i proroków, niechże ich słuchają. A on rzekł: Nie, ojcze Abrahamie, ale jeśli kto z umarłych pójdzie do nich, opamiętają się. 

Bogacz umarł, a jego ciało pogrzebano. Jest to zgodne z tym, co powiedział Bóg do Adama w dniu jego buntu. Człowiek jednak, to nie tylko ciało ale także duch i dusza. Ta cześć istoty ludzkiej po śmierci trafia do szeolu. Dusza bogacza trafiła do szeolu i cierpiała męki. Szeol jest miejscem przebywania dusz ludzi oczekujących zmartwychwstania. Jest to miejsce męki dla grzeszników i miejsce odpoczynku dla sprawiedliwych (których Bóg uznał za sprawiedliwych). Łazarz z historii zacytowanej powyżej został przez Boga uznany za sprawiedliwego, dlatego po śmierci fizycznej nie cierpi mąk i znajduje się w innym miejscu szeolu niż bogacz. Owo miejsce nazwane jest „łonem Abrahama". Szeol to hebrajskie słowo określające miejsce pobytu dusz ludzkich po śmierci, podczas gdy ciało zostaje złożone w grobie. Odpowiednikiem tego słowa w języku greckim jest hades. Znajdujemy także inne miejsca w Piśmie Świętym mówiące o tym w Am 9,2; Joba 17,16; Ps 49,16.

Szeol (hades) jest czasem błędnie utożsamiany z gehenną zwaną w tłumaczeniach piekłem, które to miano oznacza jezioro ogniste. Nazwa ta pochodzi od Doliny Hinnom koło Jerozolimy, dawniej wysypiska śmieci, gdzie palił się ciągle ogień. 

Pismo Święte mówi również, że Jezus po swojej śmierci, gdy jego ciało leżało w grobie był w hadesie (Dz Ap 2,31). Jednak Jezus poszedł tam jako zwycięzca, aby ogłosić zwycięstwo nad śmiercią i zabrać stamtąd wszystkich z łona Abrahama (Ef 4,8-10).

Fragment opisujący losy bogacza wskazuje na fakt, że po swojej śmierci fizycznej cierpi męki. Wynika z tego jasno, że śmierć fizyczna nie jest sama w sobie karą za grzechy. Jest usunięciem z powierzchni ziemi. Osoba taka, choć oddzielona od ciała, oczekuje na sąd ostateczny przed białym Tronem przy zmartwychwstaniu niesprawiedliwych (Obj 20,11-15). Bogacz zanim umarł fizycznie był martwy duchowo. Po śmierci fizycznej jest martwy duchowo i fizycznie. Oczekuje sądu grzeszników.

 

3. Śmierć druga, czyli wieczne oddzielenie od Boga.

Do tej pory omówiliśmy dwa rodzaje śmierci: śmierć duchową i fizyczną. Można być martwym duchowo i żywym fizycznie. Można być martwym duchowo i martwym fizycznie. Czy to już wszystkie śmierci jakie dotyczą grzeszników ?

Nie, jest jeszcze jedna śmierć nazywana w Piśmie Świętym „drugą śmiercią". Jest ona inna niż omówione dotychczas. Śmierć druga nie oznacza drugiej w kolejności po pierwszej. Słowo druga (deuteros) oznacza drugą, inną niż wcześniejsze. Kolejną, ale nie taką samą. Nie doświadczył jej jeszcze nikt.

Musimy w tym miejscu dodać istotny szczegół. Mianowicie, osoba martwa duchowo lecz żywa fizycznie może ożyć duchowo, gdy pojedna się z Bogiem. Człowiek martwy duchowo, gdy umiera fizycznie nie ma już możliwości pojednania się z Bogiem, co wyraźnie widać na przykładnie bogacza w historii opowiedzianej przez Pana Jezusa.

Śmierć druga jest inna niż dotychczasowe i opisana w Obj 20,14. Jest to śmierć w jeziorze ognistym zwanym gehenną. Bierze ono swoją nazwę od doliny Hinnom, wysypiska śmieci, gdzie ciągle palił się ogień. Gehenna opisana w Nowym Testamencie mówi jednak o miejscu wiecznej męki, a nie o dolinie koło Jerozolimy. Do jeziora ognistego trafiają ludzie, którzy umarli duchowo a następnie fizycznie, nie pojednawszy się z Bogiem. Zmartwychwstają oni na sąd ostateczny i po wydaniu wyroku skazującego trafiają żywcem do jeziora ognistego na zawsze. Przebywają tam żywi fizycznie ale martwi duchowo. Niestety, w odróżnieniu od wcześniejszej sytuacji, gdy mogli ożyć duchowo będąc żywi fizycznie, tu nie mogą już nic zrobić. Żywi fizycznie i martwi duchowo nie mogą zmienić swojego stanu. Będą dręczeni dniem i nocą na wieków. To jest zapłata jaką odbiorą za swoje grzeszne życie na ziemi zanim umarli fizycznie.

Każdy człowiek z chwilą popełnienia pierwszego grzechu „uaktywnia" działanie cyrografu (dekretu, rozporządzenia) w swoim życiu (Kol 2,14 BG). Cyrograf ten mówi, że zapłatą za grzech jest śmierć (Rzym 6,23). Stajemy się „pracownikami" zarabiającymi na swoją wypłatę. Każdy, jak mówi pismo, jest grzesznikiem gromadzącym sobie zapłatę w postaci gniewu Bożego (Rzym 3,23). Wypłata w końcowym rozliczeniu to wieczne oddzielenie od Boga w jeziorze ognistym. Nie my płacimy Bogu wieczną męką za nasze grzechy, tym samym zadość czyniąc Bożej sprawiedliwości. To Bóg wypłaca nam to, na co całe życie pracowaliśmy.

Śmierć druga nie będzie miała mocy nad uczestnikami pierwszego zmartwychwstania. Tematem zmartwychwstania zajmiemy się w kolejnym artykule.

Śmierć druga jest stanem wiecznego przebywania w jeziorze ognistym żywych cieleśnie i martwych duchowo (Daniela 12,1-3; Mat 5,30; 18,8-9; 2 Tes 1,8-9; Obj 21,8; 22,15).

Śmierć druga, czyli wieczne oddzielenie od Boga, jest zapłatą za grzech. Przebywanie w jeziorze ognistym będzie jednocześnie wieczną karą dla tych, którzy sobie na to zapracowali.

Wersety z Pisma potwierdzające tę prawdę to:

Mat. 5,30; 18,8-9 Wieczność w gehennie. Ciało i dusza.

Jana 5,29 Jedni powstaną do życia a drudzy na sąd.

Dz Ap 24,15 Nastąpi zmartwychwstanie sprawiedliwych i niesprawiedliwych.

Daniela 12,1-3 Jedni obudzą się do żywota a drudzy na hańbę i wieczne potępienie.

Rzym 7,7-13 Człowiek umiera czyli zostaje oddzielony od Boga kiedy popełnia grzech i jest tego świadomy.

Rzym 5,12-21 Śmierć duchowa (wynik popełnienia grzechu) oddziela człowieka grzesznego od Boga. Po śmierci fizycznej grzesznik dalej jest oddzielony od Boga w szeolu. Ofiara Jezusa przywraca życie czyli społeczność z Bogiem.

2 Tes 1,8-9 Wieczne zatracenie od oblicza Bożego.

Hebr 9,27 Sąd następuje po śmierci fizycznej. Śmierć fizyczna nie jest karą za grzech. Nie jest zadośćuczynieniem za grzech (nieposłuszeństwo wobec Boga).

Obj 14,9-11 Wieczna męka w jeziorze ognistym.

Obj 19,20 Zwierzę i fałszywy prorok żywcem wrzuceni do jeziora ognistego.

Obj 20,10 Diabeł wrzucony do jeziora ognistego.

Obj 20,11-15 Żywi grzesznicy, umarli duchowo, wrzuceni do jeziora ognistego.

Obj 21,3-9 Grzesznicy będą na wieki przebywać w Jeziorze ognistym.

Jezioro ogniste to jest druga śmierć. Wieczne oddzielenie od oblicza Bożego w ciele. Śmierć druga to przebywanie w ciele w jeziorze ognistym na wieki oddzielony od Boga. To jest wieczna kara za grzech. Jest to sprawiedliwa zapłata za grzeszne życie na ziemi.

 

4. Jak ożyć duchowo i uniknąć drugiej śmierci w jeziorze ognistym ?

Jak już nadmieniliśmy wcześniej, każdy grzesznik jest martwy duchowo (oddzielony od Boga) i nie może sam się uratować, ani w jakikolwiek sposób uniknąć zapłaty za swoje grzechy. Za popełnione zło czeka go zapłata z ręki Boga. Grzesznikami, jak mówi Pismo, jesteśmy my wszyscy, którzy zgrzeszyliśmy choć jeden jedyny raz. Jezus Chrystus, abyśmy mogli uniknąć zapłaty za nasze grzechy, wziął na siebie tę zapłatę. Umarł na krzyżu. Zakosztował śmierci za każdego. Został zabity (poniósł śmierć fizyczną) i oddzielony od Boga (Mat 27,46; Iz 53,5-10). Stał się ofiarą przebłagalną za nasze grzechy abyśmy nie musieli otrzymać za nasze grzeszne życie „wypłaty" – śmierci jako wiecznego oddzielenia od Boga w jeziorze ognistym. W ten sposób wykupił nas od śmierci (oddzielenia od Boga na zawsze) i pojednał nas z Bogiem (Rzym 5,10). Uwolnił nas od zapłaty, która jest karą za nasze grzechy. Przez swoje zmartwychwstanie zniszczył śmierć (Dz Ap 2,24; 2 Tym 1,10; ) dając nam gwarancję, że jeśli skorzystamy z łaski Bożej i wytrwamy do końca będziemy żyli razem z Nim.

Pismo mówi, że jest to dar od Boga dla grzesznika. W to, że Jezus jest ofiarą za nasze grzechy trzeba uwierzyć. Może się to stać na skutek działania Ducha Świętego, który przekonuje każdego o grzechu, sprawiedliwości i sądzie (J 16,8-11). Należy wziąć dar łaski Bożej, który Bóg daje każdemu, zamiast wypłaty za grzechy (Rzym 6,23). Darem łaski Bożej jest żywot wieczny w Jezusie Chrystusie. Zarówno zapłata za grzech (wieczne oddzielenie od Boga w jeziorze ognistym) jak i dar łaski (wieczna społeczność z Bogiem w Nowym Jeruzalem) pochodzi od Boga.

Każdy, kto zaufał Bożej obietnicy, wyznał szczerze swoje grzechy, uwierzył, że Jezus wykupił go z wiecznego potępienia (zapłaty za grzechy) ożywa duchowo (ma społeczność z Bogiem w Duchu Świętym). Jezus powiedział, że kto w niego wierzy choćby i umarł żyć będzie, a kto żyje i wierzy w niego nie umrze na wieki (J 11,25-26). Oznacza to, że ten, kto uwierzył w Jezusa Chrystusa ma społeczność z Bogiem (żyje duchowo) na zawsze. Jeśli nawet umrze (śmiercią fizyczną) nadal będzie miał społeczność z Bogiem. Człowiek, który ożył duchowo, nawet po śmierci fizycznej ma społeczność z Bogiem i oczekuje zmartwychwstania w nowym ciele. Do zmartwychwstania Jezusa, usprawiedliwieni przez Boga przebywali w szeolu, w miejscu zwanym łonem Abrahama (Łuk 16,23). Miejsce to jest tak nazwane, ponieważ przebywał w nim także Abraham – ojciec wiary. Świadczy o tym rozmowa jaka się odbyła między bogaczem a Abrahamem. Po zmartwychwstaniu Jezusa wszyscy usprawiedliwieni przez Boga przebywają w obecności Jezusa (Ef 4,7-10; Flp 1,21-23) oczekując zmartwychwstania w nowym ciele. Śmierć fizyczna nie jest więc, dla osoby żywej duchowo, problemem. Pismo mówi wyraźnie, że to ciało jest grzeszne i śmierć fizyczna jest wyzwoleniem z grzesznego ciała (Rzym 7,23-25; 1 Kor 15,50-53). Również ci, którzy doczekają żywi fizycznie przyjścia Pana Jezusa po Oblubienicę zostaną w oka mgnieniu przemienieni i otrzymają nowe bezgrzeszne ciała (1 Tes 4,14-18; Flp 3,20-21).

Człowiek, który nie ożył duchowo, po śmierci fizycznej przebywa w krainie umarłych oddzielony od Boga i oczekuje zmartwychwstania na sąd ostateczny a następnie na zapłatę za swoje grzeszne życie - wrzucenie do jeziora ognistego.

Podsumujmy powyższe. Śmierć jest zdefiniowana jako stan oddzielenia. Pismo Święte mówi o trzech rodzajach śmierci. Należy bardzo uważnie czytać tekst aby właściwie i zgodnie z kontekstem zrozumieć o jakiej śmierci dany tekst mówi. Niewłaściwe zdefiniowanie śmierci, bądź jej rodzaju prowadzi do błędnych wniosków, które w konsekwencji prowadzą do powstawania fałszywych nauk dotyczących tematu śmierci.

Warto, w konteście powyższych rozważań, zadać sobie parę pytań:

Jakiej śmierci się spodziewasz ?

Czy jesteś martwy, czy żywy duchowo ?

Gdzie trafisz, gdy umrzesz ?

                       

                                

                

Pisz do nas: kontakt@tiqva.pl